Şivlilik
“Şivli şivli şişirmiş/Ergen oğlan bişirmiş/İki çörek bir börek/Bize, namazlık gerek”
Namaz ve şivlilik, Konyamız’a özgü adet ve geleneklerimizdendir.
Namaz, İslam dinince kutsal “Üç Aylar’ın ilk ikisi olan Recep ve Şaban ayının ilk Perşembe gecesi olan Regaib Kandili’dir. Regaip Kandili’nden bir kaç gece öncesinden mahallelerin sokak aralarında meşaleler ve fenerler yapılıp fener alayları düzenlenirdi.
Günümüzde de çocuklar için hazırlanmış, dükkan ve marketleri süsleyen rengarenk, körüklü, silindirik, küresel kağıt fenerler ve kuruyemiş çeşitleri, renkli cici-bici şekerler, gofretler, leblebi şekerler görmek mümkündür.
Kutsal gecelerden biri olan Regaip Kandili’nde büyüklere kandil kutlamasına gidilir. Bu ziyarete gidişlerde çocukların ellerine mumla aydınlatılmış renkli fenerler verilir. Mahalle aralarında gençlerde bir değneğin ucuna çakılmış metal kutulara kül doldurulup içine gaz dökülüp ateşlenen meşaleler yakılır. Davul ve kaval çalan gençlerde birlikte eğlenirdi.
Perşembe sabahının çocuklar üzerinde ayrı bir zevki ve heyecanı vardır. Sabahleyin erkenden ellerine kese, poşet alarak sokağa çıkarlar, arkadaşlarıyla buluşan çocuklar tek tek evlerin kapılarını çalarak hep bir ağızdan “şivli şivli şişirmiş, ergen oğlan bişirmiş, iki çörek bir börek, bize namazlık gerek” veya “şivli şivli şişirmiş, erken kalkan bişirmiş, iki çörek bir börek, bize şivlilik gerek” diye bağırırlar.
Evlerde önceden hazırlanmış olan şivlilikler evin hanımı tarafından çocukların keselerine dökülür. Şivliliklerini alan çocuklar gruplar halinde neşeyle bir kapıdan diğerine koşarak günü bitirirler.
Namazda, bir başka hazırlıkta annelerin hazırlayacağı “Bişi” yapımı ve dağıtımıdır. Hanımlar, namazdan bir kaç hafta önceden bişi saracağı yufkaları yapar, hazırlar. Kandil günü ise maya ile yoğrulan hamurlardan ufak bezeler tutulur. Ancak üzerinde tavalarda kızdırılan şırlan yağının içinde 15-20 cm çapında açılan hamurlar birer birer bırakılır ve kızaran pişiler alınır, önceden ıslatılmış yufka içerisine sarılır. Hazırlanan bişiler en yakın komşudan başlayarak hısım-akrabaya dağıtılır. Günümüzde şırlan yağı üretimi yapılmadığı için onun yerine zeytinyağı veya çiçek yağı gibi sıvı yağlar kullanılmaktadır.
Günümüzde gelenek ve göreneklerimizin zayıfladığı, insan ilişkilerinin azaldığı görünmekteyse de asırlardan beri Konya geleneğini yaşatan hakiki Konyalılar bu adetlerimizi hala ve inatla sürdürmektedir. Sürdüreceğimize de inanmaktayız.
Paylaş